Complementsysteem

complementsysteem

Het complementsysteem is een onderdeel van het afweersysteem dat uit een groep eiwitten bestaat die samenwerken om lichaamsvreemde indringers te herkennen en te bestrijden. Deze eiwitten circuleren meestal onschadelijk in het bloed en worden geactiveerd in een kettingreactie wanneer ze een microbe of beschadigde cel tegenkomen. Dat proces werkt als een domino-effect: één eiwit activeert het volgende, waardoor er snel veel actieve moleculen ontstaan. Het complementsysteem kan bacteriën en virussen markeren zodat andere afweercellen ze makkelijker opruimen, een proces dat opsonisatie heet. Daarnaast zorgt het systeem ervoor dat ontsteking ontstaat op de juiste plek en kan het direct cellen vernietigen door een gaatje in hun membraan te maken met een zogenoemd membraanattackcomplex. Er bestaan verschillende manieren waarop het systeem in gang gezet kan worden, maar het gemeenschappelijke doel is altijd het snel verwijderen van bedreigingen. Het complementsysteem is belangrijk omdat het zowel bij bescherming tegen infecties als bij het opruimen van dode cellen helpt. Als het systeem te zwak is, kunnen mensen sneller ernstige infecties krijgen; als het juist te sterk of verkeerd gericht is, kan het gezonde weefsels beschadigen en bijdragen aan ontstekings- en auto-immuunziekten. Artsen kunnen daarom in bepaalde situaties de activiteit van complement-eiwitten meten om ziektes te diagnosticeren of ziekteactiviteit te volgen. Ook zijn er medicijnen in ontwikkeling of gebruik die de werking van deze eiwitten remmen of juist versterken om zo beter te behandelen. Kortom, het complementsysteem is een snelwerkende, krachtige verdedigingslinie van het lichaam die een goede balans nodig heeft om ons gezond te houden.